मैघौली -चितवन, माघ १७ - स्थानीय थारू समुदायको घरमा बेमौसममा चाडको माहोल छ । दसैं- तिहारका परिकार बनाउने चटारो छ । हिउँद भएकाले खाल्डाखुल्डीमा पानी छैन । घोल सुकेका छन् । तै पनी थारू खानाको विशेषता भएकाले डुलेरै घोंगी बटुल्ने गरिएको छ । गत शुक्रबार स्थानीय विकास अधिकारी उद्धव तिमिल्सिनाले घोंगी चाखेपछि भने, 'ल्वाप्प, ल्वाप्प खाइरहुँ जस्तो लाग्यो ।'
साँझ-बिहान खानामा चिचर -अन्धीको भात) र घोंगीका अलवा माछा, हांसको मासु, सागपात समावेश छ । बिहान 'ब्रेकफास्ट'मा तिहारमा पकाइने सोझुवा रोटी -ढिक्री) र नुन खुर्सानीको धूलो व्यवस्था हुन्छ । कालो चिया दिइन्छ ।
'हराइसकेका परिकार पनि उपलब्ध छन्,' एक नम्बर होमस्टे सञ्चालक सोमलाल महतोले भने, 'परम्परा जोगिने, कमाइ पनि हुने ।' पयर्टकीय होटलको अनुभव पछि यिनले होमस्टे चलाएका छन् ।
पयर्टकका लागि दुईवटा कोठा तयार गरेका छन् । शौचालय, धारा, सफा भान्साको व्यवस्था छ । सबै होमस्टेले यो मापदण्ड पुर्याएका छन् । सोमलालले अहिलेसम्म अमेरिका, नेदरल्यान्ड र क्यानडाका पर्यटकलाई यी खानाको स्वाद चखाइसकेका छन् । 'धेरै नेपाली पनि आइसके,' उनले भने, 'झर्रो पिरो खाना
रुचाउँछन् ।' जनजातिबाहेकले पनि घोंगी रुचाउने गरेका छन् । खानाका साथ दिइने स्थानीय खाद्यान्नको मदिरा स्वदेशी/विदेशी दुवैले रुचाउने गरेको उनले बताए । 'मात्नेगरी दिँदैनौ,' उनले भने, 'त्योबिना खाना अधुरो हुन्छ ।'
मेघौली-५ मा पहिलोपटक थारू समुदायले १० वटा होमस्टे सञ्चालन गरेका छन् । शुक्रबार सोमलाल, जीवनराम, ठगनी, बुद्धिराम र मायाराम महतोले गृहवास -होमस्टे) सञ्चालन प्रमाणपत्र प्राप्त गरेका छन् । होमस्टेको पर्यटन उद्योग महाशाखाले नियमन गर्न थालेपछि राजधानी बाहिर प्रमाणपत्र पाउने यिनीहरू पहिलो हुन् । होमस्टेको पर्यटन बोर्डका उच्च पदाधिकारीले अवलोकन गरेका छन् ।
सञ्चालकका अनुसार यहाँ आउने पर्यटकलाई एकै ठाउँमा भेला गरेर झम्टा, फगुवा र झुमरा जस्ता थारू नृत्य देखाइन्छ । गाउँ भ्रमण, गाडा भ्रमण र हात्ती सफारी प्रदान गरिन्छ । 'स्थानीय डुंगामा सफारी व्यवस्था छ,' अर्का सञ्चालक आशाराम महतोले भने, 'यसले थारू पुस्तालाई नै आफ्नो संस्कृति संरक्षणमा सचेत बनाएको छ ।' उनले होमस्टे सञ्चालनको काम गरेको डेढ महिना पुगेको बताए ।
'छुट्टै घर बनाउँदै छु,' उनले भने, 'पुरानो घरमा सुविधा थप्नमात्रै ७० हजार लाग्यो ।' सापटी र बेचबिखन गरेर लगानी गरेको बताए । पाहुनाको स्वागत र खानपानका लागि खटिँदा झन्झट नलाग्ने बताए । लामो समयदेखि पर्यटक डुलाउँदै आएका उनले चितवन निकुञ्जभित्रको चुरिया क्ष्ाेत्रमा 'ट्रेकिङ' का लागि लैजाने गरेको बताए । सामाजिक कार्यकर्ता भएकाले थारू संस्कृतिबारे अध्ययन गर्न आउने उनकोमा बस्छन् ।
सञ्चालकका अनुसार होमस्टेमा बासका लागि विदेशीलाई कोठाको ३ सय र खानाको २ सय रुपैयाँ लाग्छ । नेपालीलाई कोठाको २ सय र खानाको १ सय ५० रुपैयाँ तोकिएको छ ।
यीबाहेक सफारी, भ्रमणजस्ता प्याकेज कार्यक्रमको सुविधा लिन चाहनेले अतिरिक्त पैसा तिनुपर्ने जीवनराम महतोले बताए । 'आफ्नै पोसाकमा कलश, टीका र फूलले स्वागत गछौर्ं,' उनले भने, 'थारू एकजुट छौं ।'
source:-kantipur










0 commentaires